ข่าว

ดาวเสาร์คว้าแชมป์ดวงจันทร์แทนดาวพฤหัสฯ!

Published 9 ต.ค. 2019

By Byron

ดาวเสาร์คว้าแชมป์ดวงจันทร์แทนดาวพฤหัสฯ!

ที่ผ่านมา หลายคนคงคิดว่ายักษ์ใหญ่แห่งระบบสุริยะของเราอย่างดาวพฤหัสบดี ที่มีปริมาตรใหญ่กว่าโลก 1,300 เท่านั้น คงจะมีดวงจันทร์หมุนรอบตัวมันมากที่สุด ใช่แล้ว! คุณคิดไม่ผิด เพราะมันเคยเป็นเจ้าของแชมป์ดาวที่มีดวงจันทร์โคจรรอบตัวมากที่สุดมาตลอดปลายยุค 90s ใครกากบาทข้อนี้จะได้คะแนน

แต่ล่าสุดคุณครูวิชาวิทยาศาสตร์คงต้องทำเฉลยใหม่แล้วล่ะ เพราะตอนนี้มีทีมนักวิจัยดาราศาสตร์ได้ค้นพบดวงจันทร์ใหม่ โคจรรอบดาวเสาร์เพิ่มอีก 20 ดวง นับรวมไปมาได้จำนวน 82 ดวง เฉือนหน้าแชมป์เก่าอย่างดาวพฤหัสบดีไปแบบเฉียดฉิวที่ 79 ดวง  

ดวงจันทร์ใหม่ทั้ง 20 ดวงนี้ ถูกค้นพบโดยกล้องโทรทรรศน์ซูบารุ จากหอสังเกตการณ์ภูเขาไฟและศูนย์วิจัยทางดาราศาสตร์เมานาเคอา รัฐฮาวาย ซึ่งวัตถุที่เพิ่งค้นพบใหม่ในวงโคจรรอบดาวเสาร์นั้น มีเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 5 กิโลเมตร โดยที่ 17 ใน 20 ดวงนั้น มีวิถีโคจรสวนทางกับวิถีการหมุนของดาวเสาร์ (Retrograde direction) ส่วนอีก 3 ดวงน้องใหม่ที่เหลือนั้น โคจรในทิศทางเดียวกับที่ดาวเสาร์หมุนรอบตัวเอง (Prograde direction) 

ซึ่ง 2 ใน 3 ดวงหลังนี้ก็มีความน่าสนใจไม่น้อย เพราะใช้เวลาเดินทางประมาณ 2 ปีในการเดินทางรอบดาวเสาร์ครบ 1 รอบ ส่วนดวงจันทร์ที่ค้นพบใหม่ที่เหลือนั้น จะใช้เวลามากกว่า 3 ปีในการโคจรครบรอบแบบเป๊ะๆ ดร.สกอตต์ เชปเพิร์ด จากสถาบันวิทยาศาสตร์คาร์เนกี้ในกรุงวอชิงตัน ดีซี หนึ่งในทีมสังเกตการณ์ทางดาราศาสตร์ กล่าวว่า “การศึกษาวงโคจรของดวงจันทร์เหล่านี้ เผยให้เห็นถึงต้นกำเนิดของพวกมัน รวมทั้งข้อมูลเกี่ยวกับสภาพแวดล้อมต่างๆ ในช่วงเวลาที่มีการก่อตัวดาวเสาร์ด้วย

ค้นพบดวงจันทร์ใหม่ โคจรรอบดาวเสาร์เพิ่ม

“ดวงจันทร์ใหม่ที่อยู่ชั้นนอก จะถูกจัดเป็น 3 กลุ่ม ตามความเอียงของมุมที่พวกมันโคจรรอบดาวเสาร์ นักวิทยาศาสตร์คิดว่าดวงจันทร์ใหม่ที่มีวิถีโคจรสวนทางและโคจรตามแนวการหมุนของดาวเสาร์นั้น เป็นเศษซากที่เกิดจากวัตถุขนาดใหญ่ 3 ชิ้น แต่เกิดการพุ่งปะทะกันเอง หรือมีดาวเคราะห์น้อยดวงอื่นๆ พุ่งชน 

“อย่างไรก็ตาม ในช่วงเวลาที่เพิ่งเกิดระบบสุริยะใหม่ๆ ซึ่งดาวเสาร์กำลังมีวงแหวนก่อตัวจากฝุ่นและก๊าซรอบๆ ดาวนั้น จะเป็นสิ่งที่ช่วยกระจายพลังงานของวัตถุที่เคลื่อนผ่านตัวมัน แต่ส่วนใหญ่แล้วจะถูกดึงดูดให้เข้ามากลายเป็นส่วนหนึ่งของดาวเสาร์ 

“เราคิดว่าดวงจันทร์เหล่านี้ทำปฏิกิริยากับก๊าซและฝุ่นละออง ซึ่งก่อนหน้านี้อาจจะเคยเป็นดาวหางหรือดาวเคราะห์น้อยที่โคจรผ่านไปมา ซึ่งตามปกติแล้ว วัตถุส่วนใหญ่จะหมุนวนเข้าหาดาวเคราะห์ และช่วยสร้างตัวดาวเคราะห์เอง แต่เราคิดว่าวัตถุเหล่านี้ถูกจับไว้ทันทีที่ก๊าซและฝุ่นเริ่มกระจายตัว และถูกดึงเข้าสู่วงโคจรรอบๆ ดาวเคราะห์ มากกว่าตกลงสู่ตัวดาวเคราะห์” 

การค้นพบครั้งสำคัญนี้ เกิดขึ้นโดยการใช้อัลกอริธึมการคำนวณใหม่ ใช้ข้อมูลที่รวบรวมไว้ระหว่างปี 2004 และ 2007 ร่วมกับกล้องโทรทรรศน์ซูบารุ ซึ่งช่วยให้เห็นภาพวงโคจรของวัตถุที่คาดว่าจะเป็นดวงจันทร์ของดาวเสาร์ที่ระบุไว้ในข้อมูลเก่า

กล้องโทรทรรศน์ซูบารุ

การค้นพบใหม่ครั้งนี้ แม้จะเกิดขึ้นไกลจากโลกของเรามาก แต่ถ้ามันกลายมาเป็นข้อสอบที่อยู่ใกล้ตัวของนักเรียนนักศึกษา ก็ต้องอัปเดตความรู้กันใหม่ แต่อย่างไรก็ตาม เมื่อมีการพัฒนาเทคโนโลยีในการออกแบบกล้องโทรทรรศน์ที่ล้ำสมัยมากขึ้นในอนาคต เราอาจจะต้องอัพเดตกับข้อมูลใหม่ๆ กันอีกหลายหน เช่นเดียวกับเรื่องราวที่เกิดขึ้นกับดาวพลูโต 

และมีบางคนเคยพูดไว้ว่า เทคโนโลยีของเราก้าวไกลไปมาก ไม่แน่ว่า อีก 50 ปีข้างหน้า เราอาจจะได้เห็นดาวสักดวงที่เต็มไปด้วยสิ่งมีชีวิตมากมาย จะก้าวช้าหรือก้าวหน้ากว่ามนุษย์เราหรือไม่ ก็คงต้องติดตามกันต่อไป 

แต่ระหว่างนี้ ดวงจันทร์น้องใหม่ทั้ง 20 ดวง กำลังรอการตั้งชื่ออยู่นะ คลิกลิงก์นี้ไปส่องและส่งชื่อเก๋ๆ เข้าชิงไปพลางๆ ก่อนได้เลยที่ carnegiescience.edu หมดเขต 6 ธันวาคม 2562 และลิงก์วิดีโอนี้คือวิธีการตั้งชื่อนะจ๊ะ

ขอบคุณคลิปจาก Lunartic

ที่มา: www.bbc.com



Advertising